Пишува: Слободан ТОМИЌ

Ноќ спроти вистината за Македонија, проткаена во ова седумдневна по ред тртирана тема, кристално јасно ја поставува сцената за актуелната, длабоко идентитетска битка.
Ова не е обична расправа за напредок, туку директен судир за самото битие на македонската нација, кулминирајќи со претстојното гласање на Извештајот за напредокот на Македонија во Европскиот парламент на 4 јуни 2025 година.

Во сржта на драмата е подмолниот обид на бугарските европратеници да ја вметнат придавката „сегашен“ (present) пред термините „македонски идентитет“ и „македонски јазик“.
Францускиот Предлог: Тројански коњ за македонскиот идентитет?
За да ја разбереме сегашната офанзива, мора да се вратиме на она што македонскиот премиер Христијан Мицкоски го нарекува „авантура“ на претходната влада. „Францускиот предлог“ од 2022 година, претставен како спас за европскиот пат, сега се чини дека служи како отворена покана за бугарските барања.
Мицкоски недвосмислено ја лоцира вината кај Димитар Ковачевски и Бујар Османи, кои, според него, „лековерно прифатиле сè што им било сервирано на маса“.
Ова прифаќање не само што го отворило патот за внесувањето на Бугарите во Уставот, туку, што е подраматично, ја потврдило бугарската агенда за редефинирање на македонската нација.
Премиерот јасно укажува: зад уставните измени се крие многу поголема цел – „создавање на една вештачка нација, сегашна македонска нација, која почива на основите на бугарската нација“.
Оваа перманентна бугарска опсесија, како што Мицкоски ја дефинира, е директна манифестација на „живковизмот“, политика која со децении се обидуваше да ги асимилира Македонците во Бугарија и да го негира нивното посебно национално постоење.
Таа не е само историска апстракција, туку жива и деструктивна политичка сила во Софија.
Анатомија на една придавка: Зошто „сегашен“ е неприфатлив?

Додавањето на еден навидум безначаен збор – „сегашен“ (present) – претставува директен удар во срцето на македонскиот национален идентитет. Последиците од таквата формулација се катастрофални:
• Негирање на историскиот континуитет: Ако македонскиот идентитет и јазик се „сегашни“, тоа имплицира дека тие немаат длабоки корени, туку се новонастаната категорија.
• Прифаќање на бугарската ревизионистичка теза: Оваа формулација е чист одраз на бугарската теза дека македонскиот јазик е кодифициран дијалект на бугарскиот и дека македонската нација е вештачка творба на Титова Југославија.
• Отворање врата за понатамошна асимилација: Еден „сегашен“ идентитет е ранлив и променлив.
• Поткопување на државниот суверенитет: Идентитетот е темел на една нација и држава. Оспорувањето на идентитетот е директен напад врз легитимитетот на државата.
Остриот одговор од Скопје: Црвени линии и европски вредности на тест
Премиерот Мицкоски, свесен за сериозноста на ситуацијата, зазеде непопустлив став. Неговите пораки се:
• Безусловно отфрлање: „Јас нема да го прифатам тоа, ќе го отфрлам и никогаш нема да го прифатам…“
• Обвинение за „незнаење и авантура“: Отворено ги обвинува Ковачевски и Османи.
• Апел до Европа: „Европа сега има шанса… да исправи историска неправда.“
• Активна дипломатија: „Интензивни разговори со неколку влијателни европратеници…“
Бугарската сплотеност наспроти македонското национално единство

Додека македонската влада се обидува да ја брани својата позиција, Бугарија настапува обединето:
• Едногласна резолуција со 194 гласа „за“.
• „Нема план Б“ – Георг Георгиев е категоричен.
• „Живковизмот живее“ – примерот со пописите е шокантен.
Наспроти тоа, Македонија сè уште нема целосно национално единство по ова прашање – што ја ослабува позицијата.
Гласот на разумот: Известувачот Томас Вајц

Во оваа жестока дебата, гласот на Вајц дава надеж. Тој јасно вели: „Нема сомнеж дека Македонците се Македонци и дека македонскиот јазик е македонски.“ Тоа е дипломатска, но силна поддршка за Скопје.
Европскиот тест: 4 јуни 2025 – ден на вистината
Претстојното гласање не е само технички чекор. Тоа е тест дали Европа навистина ги брани вредностите на самоопределување, културна автономија и историска правда.







