Пишува: Слободан ТОМИЌ

„Кој ја контролира културата, ја контролира иднината; кој ја контролира перцепцијата, ја контролира државата.“
Самјуел Хантингтон

НЕВИДЛИВАТА ИМПЕРИЈА НА XXI ВЕК

Во современиот свет постои една форма на моќ што не маршира со војски, не поставува знамиња и не освојува територии.Таа освојува нешто многу подлабоко.Таа освојува, свест.Тоа е моќта на транснационалните мрежи на фондации, невладини структури, медиумски влијанија и идеолошки центри кои функционираат надвор од класичниот демократски мандат.Критичарите овој систем го нарекуваат:империја без граници,империја без одговорност,империја без народ.Во тој контекст, името на Џорџ Сорос стана симбол на глобалниот судир меѓу:националниот суверенитетитранснационалната идеолошка моќ.
ЗОШТО СОРОС СТАНА НАЈКОНТРОВЕРЗНАТА ФИГУРА НА ГЛОБАЛНАТА ПОЛИТИКА
Во последните три децении, Сорос е една од најполаризирачките личности во светот.За едни, филантроп и поддржувач на либералните вредности.
За други, симбол на политичко влијание преку финансиски и идеолошки мрежи.Особено во Централна и Источна Европа, критиките се насочени кон тврдењето дека фондациите не делуваат само како хуманитарни институции, туку како инструменти за општествено моделирање.
Оваа перцепција создаде длабока идеолошка поларизација во многу држави, вклучително и Македонија.
МАКЕДОНИЈА КАКО ФРОНТ НА ИДЕОЛОШКИ СУДИР
Во годините на политичка криза, Македонија стана простор каде судирот меѓу глобализмот и суверенизмот се почувствува особено силно.
Дел од јавноста веруваше дека невладините мрежи имаат значително влијание врз:политичките процеси,јавниот дискурс,идентитетските политики.
Постепено се создаде чувство дека се формира елита која не црпи легитимитет од граѓаните, туку од надворешни центри на моќ.
ЈАЗИКОТ НА НАРОДНИОТ ГНЕВ
Кога довербата меѓу народот и елитите се распаѓа, се раѓа нов политички речник.Остриот јазик во јавниот говор не е правна категорија, тој е социолошки сигнал.
Сигнал дека значаен дел од општеството чувствува дека државата повеќе се управува отколку што се претставува.
ПЕРЦЕПЦИЈАТА ЗА ПРОКСИ-ПОЛИТИКА
Во политичката анализа, „прокси“ се актери што се гледаат како посредници на пошироки геополитички интереси.
Во Македонија, овој концепт се вкорени како објаснување за одлуки што изгледаа како да не произлегуваат од домашна стратегија, туку од надворешни агенди.
Без оглед на вистината, перцепцијата стана политичка реалност.
ЗОШТО ТРАМП ГО ГЛЕДА СОРОС КАКО СИМБОЛ НА ГЛОБАЛНИОТ СИСТЕМ
Судирот меѓу Доналд Трамп и Сорос не е личен.Тој е идеолошки.Трамп ја претставува визијата на национална држава и суверенитет.Сорос , визијата на глобални мрежи и отворени општества.
Овој судир е судир на две концепции за светскиот поредок.
МИТОТ И РЕАЛНОСТА НА „ПЕТТАТА КОЛОНА“
Терминот „петта колона“ стана дел од политичката реторика во Македонија.
Неговата популарност не открива правна вистина, туку психолошка криза.Криза на доверба.
НОВА ГЕОПОЛИТИЧКА ЕСКАЛАЦИЈА: ПРОТЕСТИТЕ „NO KINGS“
Во моментот на објавување на оваа анализа, нови тензии се појавуваат во самите Соединети Држави.Медиумски извештаи наведуваат дека организации поврзани со Open Society Foundations се споменуваат во контекст на финансирање на протестното движење „No Kings“.
Фондацијата соопшти дека не управува со протестни активности и дека грантовите се насочени кон демократско учество.
Но политичката реакција беше експлозивна.Сенаторот Чак Шумер и неговите поддржувачи ги отфрлија обвинувањата како политички мотивирани.
ГЛОБАЛНИОТ СУДИР СЕ ПРЕСЕЛУВА НА УЛИЦИТЕ

Овој случај открива суштинска трансформација на геополитиката.Судирите повеќе не се меѓу армии.Тие се меѓу наративи.Меѓу две визии за светот:глобални мрежиисуверени држави.
ЗОШТО ОВА Е ВАЖНО ЗА МАКЕДОНИЈА

Малите држави се наоѓаат на фронтовската линија на овој судир.Најголемиот ризик не е надворешното влијание само по себе.Најголемиот ризик е губењето на способноста на нацијата да ја контролира сопствената судбина.
ВИСТИНСКАТА БИТКА, ЗА СВЕСТА
Во XXI век, војните се водат во:образованието,медиумите,културата,наративите.Тоа е новата геополитика.
ФИНАЛЕ: БИТКАТА ЗА СУВЕРЕНИТЕ ДРЖАВИ
Историјата покажува:народите преживуваат империите кога ја зачувуваат својата свест.
Македонија преживеала империи, окупации и идентитетски притисоци.
Денешната борба не е за личности.Таа е борба за едно фундаментално прашање:дали државите ќе останат господари на сопствената судбина,или ќе станат делови од глобални идеолошки конструкции.
Одговорот на тоа прашање ќе ја одреди иднината на Македонија.






