Пишува: Слободан ТОМИЌ

„Народ што се откажува од својот идентитет за да стане дел од нешто поголемо, на крај останува без ништо.“
адаптација по мислата на Жан-Жак Русо

МАКЕДОНИЈА ПРЕД ИСТОРИСКИ РАСКРСНИЦИ: МЕЃУ ДОСТОИНСТВОТО И УЦЕНАТА

Македонија повторно стои на работ на историјата, но не како нем набљудувач, туку како држава што конечно учи да каже „ДОСТА Е !“.
Во центарот на оваа политичка и цивилизациска пресметка стои јасната позиција на премиерот Христијан Мицкоски: нема уставни измени без гаранции, нема отстапки без крај, нема идентитет под услови.
Ова не е само политички став.
Ова е историска линија што се повлекува по децении на попуштања, ветувања и предавства.
МИЦКОСКИ КАКО СИМБОЛ НА ОТПОР: „ЌЕ ЧЕКАМЕ И ДЕЦЕНИИ“

Кога Мицкоски вели дека Македонија е подготвена да чека децении, тој не зборува за застој, туку за стратегија.
Во свет каде малите држави се туркаат во брзи компромиси, Македонија конечно поставува услов:
не може идентитетот да биде валута за влез.
Ова е директен одговор на:
– притисоците од Брисел
– фиксираната рамка од 2022 година
– и континуираната неизвесност од Софија
Мицкоски ја враќа преговарачката позиција од „мораме“ во „ќе разговараме, но како рамноправни“.
„СЛОНОТ ВО СОБАТА“: НАСЛЕДСТВОТО НА ПРЕТХОДНАТА ВЛАСТ
Она што денес го нарекуваме „европски застој“ е директен резултат на политиките на СДСМ и ДУИ.
Прифаќањето на уставни измени без:
– гаранции
– рокови
– механизми за заштита
создаде ситуација каде Македонија:
има обврски, но нема сигурност.
Тоа е суштината на проблемот.
Мицкоски со право го нарекува тоа „слонот во собата“ , нешто што сите го гледаат, но малкумина имаат храброст да го именуваат.
ФИЛИПЧЕ И ПОЛИТИКАТА НА ПОКОРНОСТ: КОДОШЕЊЕ НА СОПСТВЕНАТА ДРЖАВА

Во најчувствителниот момент, наместо национално единство, добиваме дипломатско самопонижување.
Политиката на Венко Филипче да испраќа писма до Брисел против сопствената држава не е опозиција, тоа е преседан.
Тоа е:
_интернационализација на внатрешен спор
– обид за притисок преку странски центри
– и директно поткопување на преговарачката позиција
Во нормални демократии, опозицијата се бори дома.
Само во кризи на идентитет, таа бара арбитража однадвор.
Тезата дека внесувањето на Бугарите во Уставот „не е проблем“ не е наивност, туку опасна редукција на прашањето.
Затоа што проблемот не е во внесувањето, туку во принципот:
дали ќе има крај на условувањата?
СИЉАНОВСКА-ДАВКОВА: ЕУ БЕЗ ГАРАНЦИИ Е ПРАЗНО ВЕТУВАЊЕ

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова го кажа она што многумина го избегнуваат:
– Македонија направи бројни уставни измени
– но ветувањата од ЕУ – изостанаа
Ова е клучниот момент.
Европската интеграција не може да биде еднонасочна улица.
Заедно со црногорскиот претседател Јаков Милатовиќ, таа потврди дека:
– реформите не се доволни сами по себе
– потребна е политичка волја од Европскиот совет
– и вистинско признавање на постигнатото
Ова е дипломатски начин да се каже: Македонија не е проблемот.
ЕВРОПА МЕЃУ ВРЕДНОСТИ И ДВОЈНИ СТАНДАРДИ

Кога Франција вели дека уставните измени се единствен пат, тоа е формално точно.
Но суштински, недоволно.
Зошто?
Бидејќи:
– нема гаранции дека тоа е последниот услов
– нема механизам против нови блокади
– нема заштита од билатерални злоупотреби
Тоа не е европска вредност.
Тоа е геополитичка импровизација.
Сиљановска-Давкова со право предупредува:
без правна сигурност,се губи реформската енергија
без доверба, расте евроскептицизмот
ЕКОНОМСКИОТ ФРОНТ: БИТКА ЗА ДОСТОИНСТВЕН ЖИВОТ

Додека трае геополитичката битка, граѓаните живеат во реалност каде:
– минималната кошница достигнува ~68.000 денари
– инфлацијата ја јаде платата
– социјалниот јаз расте
Опозицијата го користи ова како оружје.
Власта возвраќа со аргумент за наследен долг и стабилизација.
Но вистината е една: економијата не трпи политички застои.
ПРАВОСУДСТВОТО КАКО БОЈНО ПОЛЕ

Обвинувањата за политичко влијание врз обвинителството ја разјадуваат довербата.
Но тука се поставува суштинското прашање:
дали ова е нов проблем, или наследен систем?
Власта тврди дека расчистува.
Опозицијата тврди дека се контролира.
Граѓаните гледаат , и судат.
ГЕОПОЛИТИЧКАТА ИГРА: МАКЕДОНИЈА МЕЃУ ПРИТИСОЦИ И СУВЕРЕНИЗАМ

Односите со Унгарија и Виктор Орбан се користат како аргумент против Владата.
Но суштината е поинаква:
Македонија бара алтернативи и рамнотежа.
Тоа не е оддалечување од Европа, туку обид да се преговара од позиција на сила, а не слабост.
КЛУЧНАТА ДИЛЕМА: БРЗ ВЛЕЗ ИЛИ ДОСТОИНСТВЕН ВЛЕЗ
Денес Македонија има избор:
Брз компромис, неизвесна иднина
Стратешко трпение, потежок, но достоинствен пат
Мицкоски го избра второто.
И токму тука е суштината на судирот со Филипче:
– едниот гледа интеграција по секоја цена
– другиот бара интеграција со услови
ФИНАЛЕ: МАКЕДОНИЈА НЕ СМЕЕ ДА БИДЕ ЕКСПЕРИМЕНТ

Ова не е битка меѓу партии. Ова е битка за дефиниција на државата.
Дали Македонија ќе биде:
– субјект со став
или
– објект на условувања
Историјата не ги памети оние што брзале.
Ги памети оние што издржале.
„ДРЖАВА ШТО СЕ ПЛАШИ ДА ЧЕКА, ЌЕ ДОБИЕ СÈ, ОСВЕН СЕБЕСИ“
И затоа, ова не е момент за страв.
Ова е момент за карактер.



