Пишува: Слободан ТОМИЌ

„Народ кој се откажува од својата слобода за привидна сигурност, не заслужува ниту едното ниту другото.“
Бенџамин Френклин

ЗЕМЈОТРЕС ШТО МОЖЕ ДА ЈА РЕСЕТИРА ЕВРОПА

Да бидеме јасни и прецизни:
Ако падне Виктор Орбан, тоа не е обична смена на власт.
Тоа е уривање на еден политички модел што 16 години ја држеше Унгарија исправена пред Брисел.
Тоа е модел на држава што: не се покорува,
не молчи,
не го продава својот идентитет за политички поени.
Со подемот на Петер Маѓар, Европа добива можност да покаже дека: секој отпор има рок на траење.
ДВОТРЕТИНСКО МНОЗИНСТВО – ОРУЖЈЕ ЗА ЦЕЛОСЕН ПРЕСВРТ

Доколку се реализира сценариото со двотретинско мнозинство, тоа значи:
промена на уставниот поредок
демонтажа на системот на ФИДЕС
институционално „чистење“
целосно усогласување со Брисел
Ова е момент кога држава не се реформира —
туку се ресетира.
ОРБАН, СТОЛБ НА ЕДНА ДРУГА ЕВРОПА

Виктор Орбан беше повеќе од премиер.
Тој беше:
симбол на отпор
противтежа на централизацијата
бранител на националниот суверенитет
мост меѓу Исток и Запад
Со неговото евентуално заминување, Европа не губи само лидер,
туку губи баланс.
Доналд Трамп И ОРБАН, ИДЕОЛОШКА ОСОВИНА
Поддршката на Доналд Трамп за Орбан и ФИДЕС е дел од поширока стратегија:
враќање на државниот суверенитет
отпор кон глобалните центри на моќ
редефинирање на западниот политички модел
Падот на Орбан, во таа смисла, е:
удар врз една идеја
удар врз еден правец
удар врз новата конзервативна Европа
Но истовремено,
може да биде и почеток на контраудар.
КОМУ МУ ПРЕЧЕШЕ ОРБАН ?
Орбан беше непријатен за три центри:
БРИСЕЛ
блокирање на политики
отпор кон федерализација
спротивставување на централизацијата
ЛИБЕРАЛНИ ЕЛИТИ
традиционални вредности
анти-мигрантска политика
контрола врз НВО
ГЛОБАЛНИ СТРУКТУРИ
економска самостојност
државен интервенционизам
отпор кон финансиски притисоци
СРБИЈА ПОСЛЕ ОРБАН – ОСТАНАТА БЕЗ ШТИТ

Александар Вучиќ со години имаше силен сојузник во Будимпешта.
Со евентуалното слабеење на Орбан:
Србија губи политички канал кон ЕУ
се засилува притисокот за Косово
се намалува просторот за балансирање
Србија влегува во фаза на избор:
или усогласување
или конфронтација
МАКЕДОНИЈА, ПРИТИСОКОТ ДОПРВА ДОАЃА

За Македонија, последиците ќе бидат директни и сериозни.
Со исчезнување на Орбан како умерен фактор:
ќе се засили притисокот за уставни измени
ќе се намали разбирањето за националните позиции
ќе се зголеми условеноста во евроинтеграциите
Ова значи:
побрз процес
но со потешки услови
и со помалку простор за отпор
УЛОГАТА НА Христијан Мицкоски, ЛИНИЈА НА ОТПОР

Во вакви моменти, не се бара компромис по секоја цена.
Се бара позиција.
Христијан Мицкоски се профилира како:
политичар што поставува граници
глас против идентитетски отстапки
фактор на отпор во клучен момент
Во време кога надворешниот притисок расте,
внатрешната цврстина станува пресудна.
ЗАПАДЕН БАЛКАН, КРАЈ НА БАЛАНСОТ

Со евентуалниот пад на Орбан:
исчезнува политичката „сива зона“
Балканот влегува под директно геополитичко влијание
секоја држава ќе мора да избере страна
Ова е крај на политиката на одложување.
Почеток на политиката на одлучување.
ТРИ МОЖНИ ИДНИНИ

ЕУ КОНСОЛИДАЦИЈА
Централизација
засилен притисок
брзи интеграции со услови
АМЕРИКАНСКИ РЕДИЗАЈН
влијание на Доналд Трамп
редефинирање на односите
нов баланс на моќ
ВРАЌАЊЕ НА СУВЕРЕНИЗМОТ
нови политички движења
реакција на притисокот
можен повраток на моделот на Орбан
ФИНАЛЕ: МОМЕНТ НА ВИСТИНА ЗА МАКЕДОНИЈА
Ова не е туѓа приказна.
Ова е најава.
Ако денес се тестира Унгарија,
утре ќе се тестира Македонија.
Прашањето не е дали ќе има притисок.
Тоа е извесно.
Прашањето е:
дали ќе има став
дали ќе има линија
дали ќе има отпор
Затоа што држава не се губи со пораз.
Се губи со прифаќање.
И токму затоа, денес, Македонија стои пред избор:
да биде држава со достоинство
или
да стане територија без глас.



